Omega-3 i omega-6
Omega-3 są to niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe obejmujące m.in.: ALA, EPA, DHA.
Omega-6 jest to również grupa niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych w skład której wchodzą z kolei takie kwasy, jak: LA, GLA, AA. Pełnią one rolę budulcową błon komórkowych oraz regulacyjną w wielu ważnych życiowo procesach.
Niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe muszą być dostarczane do organizmu z zewnątrz, ponieważ ludzki organizm nie potrafi ich syntetyzować. Znaleźć je można w naszym pożywieniu:
- ALA - niektóre zielone warzywa, orzechy, nasiona lnu, soi, kiełki zbóż,
- LA - ziarna sezamu i słonecznika, większość olejów kuchennych,
- EPA/DHA - tłuste ryby, owoce morza,
- GLA - wiesiołek, ogórecznik,
- AA - mięso, produkty mleczne.
Omega-3:
ALA - kwas alfa linolenowy jest jednym z niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych, znajdującym się na początku szlaku metabolicznego kwasów omega-3. Jest to więc kwas macierzysty, z którego powstają m.in. kwasy EPA i DHA. ALA musi być dostarczany z zewnątrz - organizm nie potrafi wytworzyć go sam.
DHA - kwas dokozaheksaenowy, strukturalny, budulec wszystkich nerwów i komórek w organizmie. Szczególnie dużo DHA jest w mózgu i siatkówce oka. DHA pełni kluczową rolę w prawidłowym rozwoju mózgu i wzroku. Znaleźć go można w rybach wód słonych takich, jak: łosoś, tuńczyk czy makrela.
EPA - kwas eikozapentaenowy, funkcyjny, który jest niezbędny przy przekazywaniu informacji między komórkami mózgowymi. EPA stabilizuje obecność omega-3 DHA i omega-6 AA w błonach komórek nerwowych. EPA możemy znaleźć w morskich rybach takich jak: tuńczyk, łosoś, pstrąg, makrela, sardynki.
Omega-6:
LA - kwas linolowy, jeden z niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych, którego organizm sam nie wytwarza i musi go otrzymywać z dostarczanego pokarmu. Jest to macierzysty kwas tłuszczowy, z którego powstają, np.: kwasy GLA i AA.
AA - kwas arachidonowy, strukturalny, równie ważny jak DHA budulec błon komórkowych. Badania pokazują, że kwas AA jest szczególnie ważny dla procesu wzrostu płodu i niemowlęcia. Powstaje z GLA.
GLA - kwas gamma-linolenowy, z którego w procesie metabolicznym w kontrolowany sposób powstaje AA. Olej z wiesiołka jest źródłem najłatwiej biodostępnego GLA.
Proces metabolizowania kwasu macierzystego ALA do kwasów EPA i DHA jest powolny i mało efektywny. Tylko około 0,2 - 2% ALA zawartego w oleju lnianym jest przez organizm przekształcane w EPA i dalej w DHA.
Natomiast organizacje światowe zalecają kobietom w ciąży zażywanie bezpośrednio aż 300mg DHA. Stąd istotnie ważne jest przyjmowanie odpowiednich ilości tego kwasu, a nie jedynie kwasu macierzystego ALA, z którego powstaje niewielka ilość DHA.
